മറക്കാനാകുമോ ബോംബിട്ട് കൊന്ന 168 കുഞ്ഞുമക്കളെ? യുഎസുമായുള്ള ചർച്ചയ്ക്കായി ഇറാൻ പ്രതിനിധി എത്തിയത് ആ വൈകാരിക മെസേജുമായി

പശ്ചിമേഷ്യൻ സംഘർഷങ്ങൾക്ക് വിരാമമിട്ടതിന് ശേഷമുള്ള ആദ്യവട്ട ചർച്ചകൾക്കായി ഇറാനും യുഎസും നേർക്കുനേർ ഇരിക്കാനിരിക്കെ, ‘മിനാബ് സ്കൂൾ വ്യോമാക്രമണ’ ദുരന്തം വീണ്ടും ചർച്ചയാക്കി ഇറാൻ. യുഎസുമായുള്ള ചർച്ചകളിൽ മിനാബിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട നിരപരാധികളായ കുട്ടികളുടെ ഓർമകൾ തന്റെ മനസ്സിന്റെ മുൻനിരയിലുണ്ടാകുമെന്ന് ഇറാൻ പാർലമെന്റ് സ്പീക്കർ മുഹമ്മദ് ബാഗർ ഖാലിബാഫ് വ്യക്തമാക്കി. അടുത്തിടെ ഒപ്പുവച്ച 14 ഇന ധാരണാപത്രം നടപ്പാക്കുന്നത് സംബന്ധിച്ച് യുഎസുമായി ചർച്ചകൾ ആരംഭിക്കുന്നതിന് മുന്നോടിയായാണ് ഇറാന്‍ സ്പീക്കറുടെ ഈ വൈകാരിക പ്രതികരണം.

∙ ‘മിനാബിലെ കുട്ടികൾ നമ്മെ നിരീക്ഷിക്കുന്നു’
ചർച്ചകൾക്കായി സ്വിറ്റ്‌സർലൻഡിൽ എത്തുന്നതിന് തൊട്ടുമുൻപ് എക്സ് പ്ലാറ്റ്‌ഫോമിൽ പങ്കുവച്ച കുറിപ്പിലാണ് ഖാലിബാഫ് നിലപാട് വ്യക്തമാക്കിയത്. മിനാബിലെ ഇരകളും മറ്റ് ഇറാനിയൻ ‘രക്തസാക്ഷികളും’ രാജ്യത്തിന്റെ നേതൃത്വം എടുക്കുന്ന ഓരോ തീരുമാനങ്ങൾക്കും നിശബ്ദ സാക്ഷികളാണെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. ‘മിനാബിലെ നിരപരാധികളായ കുട്ടികളും പ്രിയപ്പെട്ട ഇറാന്റെ എല്ലാ രക്തസാക്ഷികളും എന്റെ ഓരോ പ്രവൃത്തിയെയും പെരുമാറ്റത്തെയും ഓരോ നിമിഷവും വീക്ഷിക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ് ഞാൻ കരുതുന്നത്. നിരപരാധികളായ രക്തസാക്ഷികൾക്കും ഇറാന്റെ ജനങ്ങൾക്കും മുന്നിൽ ഞാൻ ഒരിക്കലും ലജ്ജിക്കേണ്ടി വരുന്ന അവസ്ഥ ഉണ്ടാകാതിരിക്കട്ടെ,’ – ഖാലിബാഫ് കുറിച്ചു.

ദുരന്തത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടവരുടെ ഓർമയ്ക്കായി ഇറാനിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ‘‘#Minab168’’ എന്ന ഹാഷ്‌ടാഗോടെയാണ് അദ്ദേഹം പോസ്റ്റ് പങ്കുവച്ചത്.

∙ നിർണായക ചർച്ചകൾക്കായി ഇറാൻ പ്രതിനിധി സംഘം സ്വിറ്റ്‌സർലൻഡിൽ
ഈ വർഷം ആദ്യം ഇറാനും യുഎസും ഇസ്രയേലും തമ്മിലുള്ള ശത്രുത അവസാനിപ്പിക്കാൻ സഹായിച്ച കരാറിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് ഈ പുതിയ ചർച്ചകൾ നടക്കുന്നത്. കരാറിലെ വ്യവസ്ഥകൾ മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകുന്നതിനായി ഉയർന്ന തലത്തിലുള്ള ഇറാനിയൻ പ്രതിനിധി സംഘം സൂറിച്ചിൽ എത്തിയിട്ടുണ്ട്. പാർലമെന്റ് സ്പീക്കർ മുഹമ്മദ് ബാഗർ ഖാലിബാഫാണ് ഇറാൻ പ്രതിനിധി സംഘത്തെ നയിക്കുന്നത്. ഇറാൻ നയതന്ത്ര രംഗത്തെയും സാമ്പത്തിക രംഗത്തെയും പ്രമുഖർ അടങ്ങുന്നതാണ് ഈ സംഘം. അബ്ബാസ് അരാഖ്ചി (വിദേശകാര്യ മന്ത്രി), അബ്ദുന്നാസർ ഹെമ്മതി (സെൻട്രൽ ബാങ്ക് ഗവർണർ), അലി ബഗേരി (മുതിർന്ന സുരക്ഷാ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ), ഹമീദ് ബോർഡെ (നാഷനൽ ഇറാനിയൻ ഓയിൽ കമ്പനി ചെയർമാൻ), ഇവർക്ക് പുറമെ നിരവധി ഡെപ്യൂട്ടി വിദേശകാര്യ മന്ത്രിമാരും നയതന്ത്ര ഉദ്യോഗസ്ഥരും സംഘത്തിലുണ്ട്

ഇറാന്റെ ഔദ്യോഗിക വാർത്താ മാധ്യമമായ ഐആർഐബി വ്യക്തമാക്കുന്നത് അനുസരിച്ച്, ഒപ്പുവച്ച ധാരണാപത്രത്തിന്റെ നടപ്പാക്കൽ ഘട്ടത്തിലാണ് ചർച്ചകൾ പ്രധാനമായും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുക. ഇരുപക്ഷവും തങ്ങളുടെ വാഗ്ദാനങ്ങൾ കൃത്യമായി പാലിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന കാര്യവും ചർച്ചയാകും.

∙ ഭൂതകാല ‘വാഗ്ദാന ലംഘനങ്ങൾ’, ജാഗ്രതയോടെ ഇറാൻ
യുഎസുമായുള്ള ചർച്ചകൾക്ക് മുന്നോടിയായി അതീവ ജാഗ്രതയോടെയുള്ള പ്രതികരണമാണ് ഇറാന്റെ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയ വക്താവ് ഇസ്മായിൽ ബഗായ് നടത്തിയത്. അദ്ദേഹവും ചർച്ചകൾക്കായി എത്തിയ സംഘത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ‘ഏതൊരു കരാറും ധാരണയും പരീക്ഷിക്കപ്പെടുന്നത് അത് നടപ്പിലാക്കേണ്ട സമയം വരുമ്പോഴാണ്,’ ബഗായ് പറഞ്ഞു. ഇറാനും യുഎസും തമ്മിലുള്ള മുൻകാല നയതന്ത്ര തർക്കങ്ങളെ പരാമർശിച്ചുകൊണ്ട്, യുഎസ് തങ്ങളുടെ പ്രതിബദ്ധതകൾ പാലിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന് ഇറാൻ സൂക്ഷ്മമായി നിരീക്ഷിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.

‘മറുപക്ഷത്തിന്റെ മുൻകാല വാഗ്ദാന ലംഘനങ്ങളുടെ അനുഭവം കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ, അവർ തങ്ങളുടെ കടമകൾ നിറവേറ്റുന്നുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കാൻ നമ്മൾ ഗൗരവത്തോടെ തന്നെ ഈ ചർച്ചകളെ പിന്തുടരേണ്ടതുണ്ട്,’ ഇസ്മായിൽ ബഗായ് വ്യക്തമാക്കി.

∙ മിനാബ് സ്കൂൾ ആക്രമണവും പുതിയ ധാരണാപത്രവും
ഇറാനും യുഎസും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തിൽ ‘മിനാബ് സ്കൂൾ ആക്രമണം’ ഒരു പ്രധാന വൈകാരികവും രാഷ്ട്രീയവുമായ ഘടകമായി തുടരുകയാണ്. അടുത്തിടെ നടന്ന പശ്ചിമേഷ്യൻ യുദ്ധത്തിനിടയിലാണ് മിനാബിലെ സ്കൂളിന് നേരെ കനത്ത ആക്രമണമുണ്ടായതും നിരവധി കുട്ടികൾ കൊല്ലപ്പെട്ടതും. ഈ സംഭവത്തിൽ യുഎസിനും സഖ്യകക്ഷികൾക്കും പങ്കുണ്ടെന്നാണ് ഇറാന്റെ ആരോപണം.

ഈ യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിനായി രാജ്യാന്തര തലത്തിൽ നടന്ന ചർച്ചകളുടെ ഭാഗമായാണ് 14 ഇന ധാരണാപത്രം ഒപ്പുവയ്ക്കപ്പെട്ടത്. ഉപരോധങ്ങൾ നീക്കൽ, പ്രാദേശിക സുരക്ഷ, ആണവ കരാറുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സാങ്കേതിക ചർച്ചകൾ എന്നിവ ഇതിന്റെ ഭാഗമാണെന്നാണ് സൂചന. എന്നാൽ, യുഎസ് മുൻകാലങ്ങളിൽ (പ്രത്യേകിച്ച് 2015ലെ ആണവ കരാറിൽ നിന്ന്) ഏകപക്ഷീയമായി പിന്മാറിയ ചരിത്രമുള്ളതിനാൽ പുതിയ ധാരണകൾ എത്രത്തോളം വിജയകരമാകും എന്നതിൽ രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർ ഉറ്റുനോക്കുകയാണ്. ഇറാന്റെ ആഭ്യന്തര രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ഖാലിബാഫിന്റെ പ്രസ്താവന ജനകീയ പിന്തുണ ഉറപ്പാക്കാനുള്ള നീക്കമായി വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, രാജ്യാന്തര തലത്തിൽ ഇതൊരു ശക്തമായ സമ്മർദതന്ത്രം കൂടിയാണ്.